02057. ನಾಕುತಂತಿಯೊಂದು ಸಾಲು – ೧೬


02057. ನಾಕುತಂತಿಯೊಂದು ಸಾಲು – ೧೬
____________________________________

’ನಾನು’ ’ನೀನು’ ’ಆನು’ ’ತಾನು’ ನಾಕೆ ನಾಕು ತಂತಿ (೧೪)
ಸೊಲ್ಲಿಸಿದರು ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು ಓಂ ಓಂ ದಂತಿ! (೧೫)
ಗಣನಾಯಕ ಮೈ ಮಾಯಕ ಸೈ ಸಾಯಕ ಮಾಡಿ (೧೬)


(ಗಣನಾಯಕ ಮೈ ಮಾಯಕ ಸೈ ಸಾಯಕ ಮಾಡಿ)

ಹಿಂದಿನ ಹದಿನಾಲ್ಕು-ಹದಿನೈದನೇ ಸಾಲುಗಳಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಮೂಲಸೂತ್ರದಲ್ಲಿ (ಹುಟ್ಟುಸಾವಿನ ನಿರಂತರ ಚಕ್ರದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ) ಅದೇ ನಾಲ್ಕುತಂತಿಗಳ ಅನುರಣನೆಯಿದ್ದರೂ ಅದರ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಾತ್ರ ನಮ್ಮ ಕೈಲಿರುವುದಿಲ್ಲ, ಎಲ್ಲವು ದೈವದ ಚಿತ್ತದಂತೆ ಎಂದು ಅರಿತೆವು. ಆದರೆ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ನಿಯಂತ್ರಣವಿಲ್ಲ ಎಂದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮದೇನೂ ಪಾತ್ರವಿಲ್ಲ ಎಂದರ್ಥವಲ್ಲ. ಸೃಷ್ಟಿ-ಸ್ಥಿತಿ-ಲಯವೆಂಬ ತ್ರಿಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುಸಾವುಗಳು ಜೀವಿಯ ಸೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ಲಯವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವಂತಹದ್ದು. ಅವೆರಡರ ನಡುವಿನ ಅಂತರವನ್ನು ಈಜಿಕೊಂಡು, ಏಗಿಕೊಂಡು, ಸರಿದೂಗಿಸಿಕೊಂಡು ಕ್ರಮಿಸುವ ಹೊಣೆ ಜೀವಿಗಳದೇ. ಆ ನಡುವಿನ ‘ಸ್ಥಿತಿ’ಯ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಜೀವಿಯು ತನ್ನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿಭಾಯಿಸಿದರೆ ಅಂತಿಮದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ಥಕ್ಯ, ಮೋಕ್ಷಭಾವ ಸಿದ್ದಿಸುತ್ತದೆಯೆನ್ನುವುದನ್ನು ಸಾರುತ್ತವೆ ಮಿಕ್ಕೆರಡು ಸಾಲುಗಳ ಮೂಲಕ (೧೬, ೧೭). ಇಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಹದಿನಾರನೇ ಸಾಲನ್ನು ಗಮನಿಸೋಣ.

ಗಣನಾಯಕ ಮೈ ಮಾಯಕ ಸೈ ಸಾಯಕ ಮಾಡಿ

ಗಣನಾಥನೆಂದರೆ ಸಿದ್ಧಿ, ಬುದ್ಧಿಯ ಸಂಕೇತ. ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಹೇಗೋ ಏಗುತ್ತಾ ಸಾಗಿ, ಸಂಸಾರಸಾಗರದಲ್ಲಿ ಈಜಿ ಈ ಇಹಜಗದ ಬಂಧನದಿಂದ ಪಾರಾಗಬೇಕೆಂದರೆ (ಜೀವನದುದ್ದಕ್ಕೂ) ಸಿದ್ಧಿಬುದ್ಧಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅವನ ಕರುಣೆಯಿರುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಅವನ ಕೃಪೆಯಿದ್ದರೆ ಇಹಜಗದ ಎಲ್ಲಾ ಜಂಜಾಟಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಿ, ಅಡ್ಡಿಆತಂಕಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ದಾಟಿ ಜಯಿಸಿ ಗುರಿಯತ್ತ ನಡೆಯಬಹುದು. ನಮ್ಮದು ಕೇವಲ ಭೌತಿಕ ದೇಹ. ಅದಕ್ಕೆ ಅವನ ಕೃಪೆ ಜತೆಗೂಡಿತೆಂದರೆ ಈ ಬರಿಯ ದೇಹವು ಕೂಡ ಮಾಯಾಕಸುವಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಚಮತ್ಕಾರಿಕ ಶರೀರವಾಗಬಹುದು. ಬಾಳುವೆಯ ಹೊತ್ತಲ್ಲಿ ಈ ಅಂಕೆಶಂಕೆಯಿಲ್ಲದ ದೇಹವು ಯಾವ್ಯಾವ ರೀತಿಯ ಪ್ರಲೋಭನೆಗಳಿಗೆ ಓಗೊಡುತ್ತ ಏನೆಲ್ಲಾ ಮಾಡುವುದೆಂದು ಹೇಳಬಲ್ಲವರಾರು ? ಅದೇ ಗಣನಾಥನ ‘ಸಿದ್ಧಿಬುದ್ಧಿಯ ಮಾಯಕ (ಮಾಯೆ, ಮಾಯಾಜಾಲ)’ ಮೈಗೆ ಆವಾಹನೆಯಾಗಿಬಿಟ್ಟರೆ ಅಂತಹ ಪರಿಪಕ್ವ ದೇಹವನ್ನು ಹಿಡಿದು ನಿಲ್ಲಿಸಲುಂಟೆ? ಆನೆ ನಡೆದಿದ್ದೇ ಹಾದಿ ಎನ್ನುವ ಹಾಗೆ ಯಾವುದೋ ಮಾಯೆ ಹೊಕ್ಕ ಅಲೌಕಿಕ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಗಮ್ಯದತ್ತ ನಡೆಯತೊಡಗುತ್ತದೆ ಈ ಭೌತಿಕ ಜೀವ.

ಈ ಸಂಸಾರಚಕ್ರವನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಿಭಾಯಿಸಿ ‘ಸರಿಯಾದ’ ಕರ್ಮಕಾಯಕಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಮುಂದಿನ ‘ಸರಿಸೂಕ್ತವಾದ’, ನಿಖರವಾದ ಗುರಿ ಸೇರಲು ಸಾಧ್ಯ. ಅದು ಮುಕ್ತಿಯೋ, ಕೈವಲ್ಯವೋ ಮತ್ತೊಂದೋ – ಅಲ್ಲಿಗೆ ತಲುಪಬೇಕೆಂದರೆ ಆ ಗುರಿಯತ್ತ ಸರಿಯಾಗಿ ಗುರಿಯಿಟ್ಟು ಮುನ್ನಡೆಯಬೇಕು. ಆ ಗುರಿ ತಲುಪುವಿಕೆ ಎಂತಿರಬೇಕೆಂದರೆ – ಸೈ (=ಸರಿಯಾದ, ಸೂಕ್ತವಾದ) ಸಾಯಕ (=ಬಾಣ), ಅರ್ಥಾತ್ ಸೂಕ್ತವಾದ ಗುರಿಯತ್ತ ಹೂಡಿದ ಸರಿಯಾದ ಬಾಣದ (= ಸೈ ಸಾಯಕ) ಹಾಗಿರಬೇಕು. ಹೀಗೆ ನಿಖರ ಗುರಿಯತ್ತ ತೊಟ್ಟ, ಗುರಿತಪ್ಪದ ಬಾಣವನ್ನು ಮಾಡಬಲ್ಲವರು (ಬುದ್ಧಿ) , ಹೂಡಬಲ್ಲವರು (ಸಿದ್ಧಿ) ಯಾರು ? ಅದಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಸಿದ್ಧಿಬುದ್ಧಿಗಳನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸುವ ಗಣನಾಯಕ. ಅವನ ಕೃಪಾಕಟಾಕ್ಷದಿಂದ ಈ ಕೇವಲ ಭೌತಿಕ ಶರೀರವು ಯಾವುದೊ ಅಗೋಚರ ಶಕ್ತಿಪ್ರೇರಿತ ಆವೇಶ, ಉನ್ಮೇಷದ ಮಾಯೆಗೊಳಗಾದಂತೆ ವರ್ತಿಸಿ, ಸರಿ ಗುರಿಯತ್ತ ತನ್ನನ್ನೇ ಬಾಣದಂತೆ ಹೂಡಿಕೊಳಲಿ ಎನ್ನುವ ಆಶಯ ಇಲ್ಲಿನ ಇಂಗಿತವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಗುರಿಯೆನ್ನುವುದು ಕೂಡ ಬರಿ ಅಲೌಕಿಕದ್ದೆ ಇರಬೇಕೆಂದೇನಿಲ್ಲ. ಕವಿಯ ಕಾವ್ಯಸೃಷ್ಟಿಯ ಗುರಿಗು ಇದು ಅನ್ವಯವಾಗಬಹುದು. ಸೃಷ್ಟಿಕ್ರಿಯೆಗೂ ಅನ್ವಯಿಸಬಹುದು. ಲೌಕಿಕ ಜಗದ ಐಹಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಪಂಚಿಕ ಗಮ್ಯಗಳಿಗೂ ಅನ್ವಯಿಸಬಹುದು. ಒಟ್ಟಾರೆ ಗುರಿಯತ್ತ ಗಮನ ಎಂಬುದಿಲ್ಲಿಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಪವರ್ತನ ಗಾಯನ. ಬದುಕಿಗೊಂದು ನಿಖರ ಗಮ್ಯ, ಅಂತಿಮ ಗುರಿಯಿರಬೇಕೆನ್ನುವ ಸಂದೇಶವು ಕೂಡ ಇಲ್ಲಿನ ಆಶಯವೆ. ಸರಿಯಾದ ಗುರಿಯ ಬೆನ್ನಟ್ಟುತ್ತಾ, ಒಂದರಿದ ಮತ್ತೊಂದು ಗುರಿಗೆ ಹಿಂದಿನದನ್ನೆ ಕೊಂಡಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಜಿಗಿಯುತ್ತ ಅಂತಿಮ ಗಮ್ಯದತ್ತ ಪಯಣ ನಡೆಸಬೇಕು. ಆ ಪಯಣಕ್ಕೆ ಈ ಮಾಯದಂತ ಮೈಯನ್ನೇ (ಲೋಕದ ಮಾಯೆಗೆ ಸೋಲುವ ಅದರ ದೌರ್ಬಲ್ಯವನ್ನು ಮೆಟ್ಟಿ) ವಾಹಕವಾಗಿಸಿಕೊಂಡು, ಅದನ್ನೇ ಪಳಗಿಸಿ ಬಾಣ ಹೂಡುವ ಬಿಲ್ಲಾಗಿಸಿಕೊಂಡು, ತಲುಪಬೇಕಾದ ಸರಿಸೂಕ್ತವಾದ ಗುರಿಯನ್ನೇ ಅದಕ್ಕೆ ಹೂಡಿದ ಬಾಣವಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ನಡೆದಾಗ ಅದು ಹುಟ್ಟು-ಸಾವಿನ ಸೃಷ್ಟಿ-ಲಯದ ನಡುವಿನ ತನ್ನ ‘ಸ್ಥಿತಿ’ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲು ವೇದಿಕೆ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಅದೆಲ್ಲವನ್ನು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಿದ್ಧಿಬುದ್ಧಿಯ ಕೃಪೆ ತೋರಬೇಕಾದವನು ಗಣನಾಯಕ ಅರ್ಥಾತ್ ಗಣಪ.

ಅಂದಹಾಗೆ, ಇಲ್ಲಿ ಕವಿ ಗಣಪನನ್ನೆ ಯಾಕೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಬೇಕಿತ್ತು ? ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ ಆದಿದೇವ ಗಣಪನಿಗೆ ಮೊದಲ ಪೂಜೆಯೆನ್ನುವ ವಿಷಯ ಸರ್ವವಿದಿತ; ತನ್ನ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲೂ ಅದೇ ಸತ್ಸಂಪ್ರದಾಯ ಅನುಕರಿಸುವ ಉದ್ದೇಶವು ಇರಬಹುದು. ಅಥವಾ ಬಹುತೇಕ ಜನರಂತೆ ಕವಿಯೂ ಕೂಡ ಗಣನಾಯಕನನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ನಂಬಿರಬಹುದಾದ ಕಾರಣವೂ ಇರಬಹುದು. ಆದರೆ ನನಗನಿಸುವ ಮತ್ತೊಂದು ಸೂಕ್ಷ್ಮಕಾರಣ : ಗಣನಾಥನ ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಕಾರಣವಾದ ವಿಭಿನ್ನ ಜನ್ಮವಿಧಾನ. ಮಿಕ್ಕೆಲ್ಲ ಸಾಧಾರಣ ಸೃಷ್ಟಿಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕೃತಿ-ಪುರುಷ ಸಂಯೋಜನೆಯನುಸಾರ ನಾಕುತಂತಿಗಳ ತಾಳಮೇಳವಿದ್ದರೆ, ಗಣಪನ ಸೃಷ್ಟಿ – ಪುರುಷದ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯಿಲ್ಲದೆ ಬರಿ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಇಚ್ಚಾ-ಜ್ಞಾನ-ಕ್ರಿಯಾಶಕ್ತಿಗಳ ಅದ್ಭುತ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಸಮೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟದ್ದು. ಒಂದು ರೀತಿ ಯಾವುದೇ ಮೂಲಸರಕಿನ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲದೆ, ಇದ್ದುದ್ದನ್ನೇ ಇಂಧನ-ಮೂಲವಸ್ತುವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡು ರೂಪುಗೊಂಡ ಸ್ವಯಂಭು ಪ್ರವೃತ್ತಿಯ ಸೃಷ್ಟಿಫಲ ಅವನದು. ಜತೆಗೆ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಮಾತ್ರವೇ ಸೃಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟದ್ದರಿಂದ ಪುರುಷದ ಜಡಶಕ್ತಿಯ ಸಾಂಗತ್ಯವೆ ಇಲ್ಲವಾಗಿ, ಕೇವಲ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ಚಲನಶಕ್ತಿ ಮಾತ್ರ ಅಂತರ್ಗತವಾಗಿಹೋಗಿದೆ. ಆ ಕಾರಣದಿಂದ ಕಾರ್ಯಸಿದ್ಧಿಯ ವೇಗವು ಹೆಚ್ಚು, ನಿರಂತರ ಚಲನೆಯಿಂದಾಗುವ ಬುದ್ಧಿತೀಕ್ಷ್ಣತೆಯೂ ಹೆಚ್ಚು (ಸಿದ್ಧಿಬುದ್ಧಿಯ ಮೂಲ). ಇಂತಹ ವೈಶಿಷ್ಠ್ಯವಿರುವ, ಸೃಷ್ಟಿಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಸಡ್ಡುಹೊಡೆದು ಮೂರ್ತೀಭವಿಸಿರುವ ಗಣನಾಥ ತನ್ನೀ ವಿಶೇಷ ಗುಣ ಸ್ವರೂಪಗಳಿಂದಲೆ ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ – ಆದಿಪೂಜೆಯ ಇಂಗಿತದ ಹೊರತಾಗಿಯು ಎಂದು ನನ್ನ ಭಾವನೆ. ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಸೃಷ್ಟಿಯ ದೃಷ್ಟಾಂತವಾದ ಗಣನಾಥ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸೃಷ್ಟಿಯ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವೆನಿಸುವ ದೈವ – ದೈವಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಾಧ್ಯತೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲೂ ಪ್ರಸ್ತುತವೆನಿಸುವ ಕಲ್ಪನೆ (ಕ್ಲೋನಿಂಗ್ ತರಹದ ಇತ್ತೀಚಿನ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ನೋಡಿದರೆ). ಹಾಗೆಂದೇ ಇಲ್ಲಿಯೂ ಗಣನಾಯಕ ವಿಶಿಷ್ಠವೆನಿಸುತ್ತಾನೆ.

ಈ ದೈವಬಲದ ಜತೆಗೆ ಹೇಗೆ ಮನೋಬಲವನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡು ಮುನ್ನುಗ್ಗಬೇಕೆನ್ನುವುದು ಮುಂದಿನ ಹಾಗು ಕೊನೆಯ ಸಾಲಿನ ಸಾರ (ಹದಿನೇಳನೆಯದು – ೧೭. ಗುರಿಯ ತುಂಬಿ ಕುರಿಯ ಕಣ್ಣು ಧಾತು ಮಾತು ಕೂಡಿ.)

– ನಾಗೇಶ ಮೈಸೂರು

(ನಾಕುತಂತಿಗೆ ಅರ್ಥ, ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬರೆವಷ್ಟು ಪಾಂಡಿತ್ಯ, ಫ್ರೌಢಿಮೆ ನನಗಿಲ್ಲ. ನನಗೆ ತೋಚಿದ್ದನ್ನ ಇಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಿದ್ದೇನೆ – ತಪ್ಪು ಸರಿಯ ಆಳದ ಚಿಂತನೆಗಿಳಿಯದೆ. ಈಗಾಗಲೇ ಇರಬಹುದಾದ ಅನೇಕ ವಿವರಣೆಗೆ ಇನ್ನೊಂದು ಸೇರ್ಪಡೆ ಅಂದುಕೊಂಡು ಓದಿ; ತಪ್ಪಿದ್ದರೆ ತಿದ್ದಿ)

(Picture source: https://www.pinterest.com/pin/352266002077297299/)

Advertisements